Artikel

Gerrie Elfrink, lijsttrekker voor de SP in Arnhem

Jaap Huisman interviewde wethouder Gerrie Elfrink, wethouder Arnhem, die zich sterk maakt voor herverkiezing na 19 maart. Tevreden kijkt hij terug op zijn acties en resultaten rond Rozet, Rijnboog en Kunstencluster. Dus waar zou Elfrink op afgerekend kunnen worden? Hij zou het niet weten.

Bibliotheek Arnhem Rozet

In 2010 beloofde Elfrink als lijsttrekker van de SP zijn kiezers dat het prestigieuze plan voor de haven in Rijnboog van tafel zou gaan. De haven paste naar zijn mening niet bij Arnhem en de geplande hoogbouw rondom evenmin. Afgezien van het feit dat het project onverantwoord veel gemeenschapsgeld kostte, paste een haven niet in de stedenbouwkundige structuur van het gebied. ‘Het is onlogisch om zo’n bepalend element aan je stad toe te voegen dat er van oorsprong niet hoort. Bij de inrichting van je stad moet het accent liggen op de bestaande structuur. Die moet leidend zijn. Dan ben je flexibel. De functies komen uiteindelijk vanzelf. Leg je een haven aan en blijkt het niet te werken, dan zit je met een doods gebied.’ Elfrink wilde liever de lange lijnen die de stedenbouw van Arnhem kenmerken, vanuit de binnenstad naar de Rijn herstellen. Terug naar de inrichting van de stad zoals die voor de Tweede Wereldoorlog bestond.

De kiezers steunden hem. De haven werd geschrapt. Dat had consequenties voor de rest van het plan. Ook dat moest aangepast. ‘Mijn handen jeukten om te laten zien dat het ook anders kon. Ik wilde de Arnhemmers zelf een plan laten maken.’

Direct na het schrappen van de haven trok Elfrink de stad in om van de inwoners te horen wat zij met het gebied wilden. Gesprekken op de markt, werkateliers, inspiratiebijeenkomsten en internetpanels leverden uiteindelijk een schetsplan voor het gebied op waarmee de stad - en ook Elfrink - kon leven. Gebogen lange straten naar de Rijn, bebouwing in de maat en schaal van voor de oorlog. Dat in combinatie met historiserende architectuur die nu in het Paradijs uitgevoerd gaat worden. ‘Die sfeer, dat beeld moet het gaan worden. Niet omdat ik per sé voorstander ben van dat soort architectuur, maar omdat het bij die plek echt past.’

Vier jaar later is in het zorgelijke zuidelijke deel van de binnenstad Rozet geopend. Daarin zijn de bibliotheek gecombineerd met het Historisch Museum, de Volksuniversiteit en de muziekschool. Een half miljoen bezoekers komen jaarlijks op de bibliotheek af. Er is veel waardering voor het gebouw, zowel in Arnhem als daarbuiten.

Wat nog wel overeind stond uit het oorspronkelijke Rijnboogplan was het kunstencluster. Er moest sprake zijn van een culturele trekker aan de Rijn. Oorspronkelijk zouden Museum Arnhem, het filmhuis en de stadsschouwburg daarin opgaan. De gemeenteraad besloot eerder al dat de schouwburg toch op de huidige plaats kan blijven. ‘Daardoor werd het plan al veel goedkoper. Ik ben niet tegen een kunstencluster, ik ben zelf een kunstliefhebber, maar ik vind 32 miljoen wel heel veel geld. Ik weet niet of het verantwoord is om zoveel geld te steken in een museum. Gemeentefinanciën zijn er niet beter op geworden de afgelopen tijd. Je moet goed bedenken wat je met je geld doet, we kunnen het maar één keer uitgeven. Wat we bereikt hebben in de krachtwijken de afgelopen jaren vind ik bijvoorbeeld veel belangrijker dan een kunstencluster. Als stad moet je eerst goed zorgen voor de dingen die je al hebt. Je ziet op dit moment ook veel andere steden dit soort grote projecten schrappen. De bieb in Utrecht is daarvan het meest recente voorbeeld.’

Het museum aan de Utrechtseweg is zelf is wel aan verbouwing toe. Als het aan Elfrink ligt zouden de verduisterde ramen weer geopend moeten worden, maar ja, dan is het voor schilderijen niet meer geschikt. Ondanks dat het bedrag voor het Kunstencluster is teruggebracht van 90 naar 32 miljoen, acht Elfrink het project niet meer zo kansrijk. D66 is recentelijk omgegaan van voor naar tegen, de PvdA in de oppositie was ook al tegen. Blijven VVD en CDA als enige voorstanders over. Natuurlijk is het onzeker of Elfrink als wethouder kan doorgaan na 19 maart, maar duidelijk is wel dat de messen niet meer zo scherp geslepen zijn als enkele verkiezingen geleden. Het stationsgebied is naar verwachting in 2015 gereed. Zucht. ‘Na een voorbereidingstijd van twintig jaar! Ik heb de gemeenteraad beloofd dat ik haar niet zou vragen om extra geld, en dat is ook niet gebeurd.’Het modekwartier Klarendal werd eind 2013 onderscheiden met de Gouden Piramide voor voorbeeldig opdrachtgeverschap van de corporatie Volkshuisvesting Arnhem. De Vogelaarwijk staat zoals dat heet op de kaart, het karwei (leefbaar maken) is geklaard. En andere Vogelaarwijken zoals Malburgen en Presikhaaf horen ook bij de topvijf van in dat opzicht goed scorende wijken.

Dus waar zou Elfrink op afgerekend kunnen worden? Hij zou het niet weten. Toch een zorg. ‘Dat minister Blok de corporaties verder afknijpt. Dat is echt een drama voor de woningbouw en de investeringen van bijvoorbeeld Volkshuisvesting in de wijken.’

Alle rechten voorbehouden

Media